NAV — wartość aktywów netto funduszu
NAV (Net Asset Value) to wartość aktywów netto funduszu przypadająca na jedną jednostkę uczestnictwa. Dowiedz się, jak liczyć NAV i dlaczego ma znaczenie.
Definicja
NAV (Net Asset Value — wartość aktywów netto) to łączna wartość wszystkich aktywów funduszu inwestycyjnego pomniejszona o zobowiązania, podzielona przez liczbę wyemitowanych jednostek uczestnictwa (lub certyfikatów). NAV na jednostkę to cena, po której możesz kupić lub umorzyć jednostki funduszu otwartego.
Jak to działa?
Wzór
NAV = (Aktywa funduszu − Zobowiązania funduszu) / Liczba jednostek uczestnictwa
Gdzie:
- Aktywa — wartość rynkowa wszystkich papierów wartościowych, gotówki, należności
- Zobowiązania — naliczone opłaty za zarządzanie, koszty transakcyjne, podatki
- Liczba jednostek — suma wszystkich wyemitowanych jednostek uczestnictwa
Częstotliwość wyceny
| Typ funduszu | Częstotliwość wyceny NAV |
|---|---|
| FIO (Fundusz Inwestycyjny Otwarty) | Codziennie (w dni robocze) |
| ETF | W czasie rzeczywistym (iNAV — orientacyjny) + oficjalny NAV codziennie |
| FIZ (Zamknięty) | Tygodniowo lub miesięcznie |
| Fundusz PE/VC | Kwartalnie |
NAV a cena rynkowa ETF
ETF-y są notowane na giełdzie i ich cena rynkowa może się różnić od NAV:
Premia: Cena rynkowa > NAV (popyt > podaż)
Dyskonto: Cena rynkowa < NAV (podaż > popyt)
Animatorzy rynku (Authorized Participants) utrzymują różnicę poniżej 0,1–0,5% przez mechanizm kreacji/umorzenia jednostek.
Jak obliczany jest NAV w praktyce?
Codziennie po zamknięciu sesji giełdowej:
- TFI wycenia wszystkie aktywa po cenach zamknięcia
- Odejmuje naliczone zobowiązania (opłata za zarządzanie naliczana codziennie: roczna opłata / 365)
- Dzieli przez liczbę jednostek
- Publikuje NAV na swojej stronie (zwykle następnego dnia rano)
Przykład
Wycena NAV funduszu akcji polskich
Fundusz posiada następujące aktywa:
| Pozycja | Wartość (mln PLN) |
|---|---|
| Akcje PKO BP (100 000 szt. × 52 zł) | 5,20 |
| Akcje KGHM (30 000 szt. × 140 zł) | 4,20 |
| Akcje Dino (25 000 szt. × 380 zł) | 9,50 |
| Obligacje skarbowe 10Y | 8,00 |
| Gotówka na rachunku | 1,50 |
| Aktywa ogółem | 28,40 |
Zobowiązania:
| Pozycja | Wartość (mln PLN) |
|---|---|
| Naliczona opłata za zarządzanie (2% × 28,4 / 365) | 0,0016 |
| Koszty transakcyjne do rozliczenia | 0,02 |
| Zobowiązania ogółem | 0,0216 |
NAV funduszu = 28,40 − 0,0216 = 28,3784 mln PLN
Liczba jednostek: 200 000
NAV na jednostkę = 28 378 400 / 200 000 = 141,89 zł
Jeśli następnego dnia PKO BP rośnie 3%, KGHM spada 2%, Dino rośnie 1%:
- Nowa wartość akcji: 5,356 + 4,116 + 9,595 + 8,00 + 1,50 = 28,567 mln
- Nowy NAV: (28,567 − 0,0216) / 200 000 = 142,73 zł
- Zmiana: +0,59%
NAV a opłata za zarządzanie — efekt „niewidzialnego kosztu"
Fundusz z opłatą 3% rocznie:
- Codzienna opłata: 3% / 365 = 0,00822% dziennie
- Na portfelu 100 000 zł: 8,22 zł dziennie
- Po roku: 3 000 zł (odejmowane z NAV, nigdy nie pojawia się jako osobna opłata na Twoim koncie)
- Po 20 latach na portfelu rosnącym 8%: skumulowana opłata przekracza 100 000 zł
Znaczenie dla inwestora
- Podstawa transakcji — kupujesz i sprzedajesz jednostki FIO po NAV. Zlecenie złożone przed godziną graniczną (zwykle 12:00–14:00) realizowane jest po NAV z tego dnia; po tej godzinie — po NAV z dnia następnego
- Porównanie funduszy — sam NAV (141,89 zł vs. 25,30 zł) nic nie mówi. Liczy się zmiana procentowa NAV w czasie — to jest Twoja stopa zwrotu
- ETF: premia/dyskonto — jeśli ETF notowany na GPW handluje z 2% premią do NAV, kupujesz drożej niż wartość aktywów. Sprawdź iNAV przed zakupem
- Transparentność — NAV pozwala ocenić, ile naprawdę jest wart fundusz, niezależnie od marketingowych obietnic TFI
Monitorując wyniki swoich funduszy w Freenance, porównujesz zmianę NAV z benchmarkiem — widzisz, czy zarządzający zarabia na swoją opłatę.
Ryzyka i pułapki
- NAV nie równa się cena odkupienia — od NAV odejmowana jest opłata umorzeniowa (0–2%). Twoja realna cena wyjścia to NAV × (1 − opłata umorzeniowa)
- Opóźnienie wyceny — składając zlecenie kupna/umorzenia, nie znasz NAV z tego dnia (publikowany jest po sesji). Kupujesz „w ciemno"
- Wycena niepłynnych aktywów — fundusz inwestujący w nieruchomości lub private equity wycenia aktywa na podstawie modeli, nie transakcji rynkowych. NAV może nie odzwierciedlać realnej wartości
- NAV stacking — TFI może manipulować momentem wyceny (np. wycena na koniec kwartału, gdy zarządzający „pompuje" wybrane pozycje)
- Pominięcie opłaty dystrybucyjnej — NAV rośnie o 10%, ale zapłaciłeś 3% opłaty przy wejściu. Twój realny zysk to 10% − 3% = 7% (w pierwszym roku)
FAQ
Czy wyższy NAV oznacza droższy fundusz?
Nie — NAV 500 zł nie oznacza, że fundusz jest „droższy" niż ten z NAV 50 zł. To jak cena akcji — liczy się zmiana procentowa, nie nominalna wartość. Fundusz z NAV 500 zł, który rósł 10% rocznie, jest lepszą inwestycją niż fundusz z NAV 50 zł rosnący 3%.
Jak sprawdzić NAV funduszu?
Na stronie internetowej TFI (np. pzu.pl, nfrn.pl, pkotfi.pl), w serwisach analizafunduszu.pl lub mojefundusze.pl, w aplikacji banku (jeśli kupujesz przez bank). NAV jest publikowany z opóźnieniem 1 dnia roboczego.
Co to jest iNAV?
iNAV (Indicative NAV) to orientacyjna wartość NAV ETF-a aktualizowana w czasie rzeczywistym na podstawie cen aktywów w portfelu. Pozwala inwestorom ocenić, czy cena rynkowa ETF jest bliska rzeczywistej wartości aktywów. Na GPW iNAV Beta ETF WIG20TR jest publikowany co 15 sekund.
Czy NAV uwzględnia dywidendy?
W funduszach akumulujących (większość FIO w Polsce) — tak, dywidendy są automatycznie reinwestowane i zwiększają NAV. W funduszach dystrybucyjnych (wypłacających dywidendy) — NAV spada o wartość wypłaconej dywidendy w dniu odcięcia.
Powiązane artykuły
Want full control over your finances?
Try Freenance for free